Συνεχίζουμε να δημοσιεύουμε τις αναμνήσεις του αρχιμανδρίτη Γιόβαν (Ραντοσάβλεβιτς) – φίλου, συνομιλητή και συμπροσευχητή του Πατριάρχη Σερβίας Παύλου. Ο πατήρ Γιόβαν δημοσίευσε τις αναμνήσεις του στο βιβλίο «Мемоари. Сећања», που εκδόθηκε στο μοναστήρι Ράτσα το 2018. Μερικά επεισόδια από αυτό το βιβλίο – θλιβερά και χαρούμενα, λυπηρά και αυτά που προκαλούν χαμόγελο – αφηγούνται τη ζωή της Σερβικής Εκκλησίας και του σερβικού λαού στα τέλη του 20ού αιώνα – πριν από την έναρξη του ανοιχτού πολέμου το 1999 και στη διάρκειά του. Αυτά τα επεισόδια σας τα παρουσιάζουμε σε περιληπτική εκδοχή.
Ο Πατριάρχης Παύλος μαζί με τον Πατριάρχη Μόσχας και Πασών των Ρωσιών Αλέξιο Β΄, Βελιγράδι, 1999
Μαζί με τον Πατριάρχη Παύλο τελούσαμε τη Λειτουργία κάτω από τις βόμβες, μαζί με τον Πατριάρχη πασών των Ρωσιών Αλέξιο Β΄
Θυμάμαι με ευγνωμοσύνη πώς, μαζί με τον Πατριάρχη Παύλο, βρισκόμασταν στο Βελιγράδι και τελούσαμε τη Λειτουργία κάτω από τις βόμβες, μαζί με τον Πατριάρχη πασών των Ρωσιών Αλέξιο Β΄ – αυτή ήταν πραγματικά αδελφική υποστήριξη και βοήθεια.
Ο Πατριάρχης Παύλος έλεγε: «Αδελφοί και αδελφές, πρέπει πάντα να βαδίζουμε στον δρόμο της αλήθειας και της τιμιότητας, της πίστης και της αρετής, της χριστιανικής ανδρείας, χωρίς μίσος και δίψα για εκδίκηση εναντίον οποιουδήποτε. Το καθήκον μας είναι να είμαστε με προσευχή μετανοίας ταπεινοί ενώπιον του Θεού και ειλικρινείς, ανοιχτοί προς τους ανθρώπους. Ο άνθρωπος δεν μπορεί να επιλέξει τον τόπο όπου θα γεννηθεί, ή τον λαό στον οποίο ανήκει – αυτό είναι στη δύναμη του Θεού», – ο Σεβασμιώτατος το έλεγε αυτό ιδιαίτερα συχνά στη διάρκεια του πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο, του κηρυγμένου και του ακήρυχτου. Ό,τι δημιουργήθηκε στο Κοσσυφοπέδιο και τα Μετόχια, την πνευματική αυτή πατρίδα των Σέρβων, από την εποχή ακόμη του Μεσαίωνα μέχρι και αργότερα, στη Νέα Εποχή, επιδιώκει να καταστρέψει η άθεη ανθρώπινη κακία. Και δεν έχουμε άλλη επιλογή, παρά να ακολουθήσουμε το παράδειγμα του Πατριάρχη Παύλου – να ικετεύουμε τον Παντοδύναμο Θεό για προστασία, για απελευθέρωση από τη σκλαβιά, για την κρίση Του επί των εχθρών μας, για τη μετάλλαξη του μίσους τους προς τους ορθόδοξους Σέρβους σε λογική και φυσιολογική στάση απέναντι στον λαό μας. Αυτό μπορεί να φαίνεται αδύνατο, αλλά ο Θεός είναι παντοδύναμος. Μπορεί να αγγίξει την καρδιά ακόμη και του πιο φοβερού εγκληματία, εδώ βρίσκεται η ελπίδα και η προσδοκία μας.