“Μή άπτεστε των χριστών μου
και εν τοις προφήταις μου μή πονηρεύεσθε.”
29.08.1929.Έχουν περάσει 18 ολόκληρα χρόνια,από την ημέρα όπου η Σκιάθος αποχαιρέτησε τον ωραιότερο και σπουδαιότερο γόνο της,τον Αλέξανδρο ΠΔιαμάντη.
Σε επτά εβδομάδες από την ημέρα αυτή,
πάλι η νήσος θα κληθεί να αποχαιρετήσει και τον εξάδερφο του ΠΔιαμάντη,
τον αείμνηστο Αλέξανδρο Μωραϊτίδη.
(Οκτώβρης του 1929)
Τον Ιούλιο του ίδιου έτους,το νησί είχε πενθήσει και τον θάνατο του Προηγουμένου της Μονής του Ευαγγελισμού, μακαριστού π. Δαμιανού Παρίση,καθώς και τον θάνατο των δύο Σκιαθιτών Ιερομονάχων,των μακαριστών Νικηφόρου Καρπέτη και Ιεροθέου Χιώτη που ήταν κελιώτες στην περιοχή της Κερασιάς του Αγίου Όρους.
Σημαδιακή χρονιά !!
Η 29η Αυγούστου είναι κατ ´έτος ημέρα πένθιμη, γιατί τιμούμε τον μαρτυρικό θάνατο του Τιμίου Προδρόμου.
Όμως η ημέρα αυτή πρόκειται να γίνει ημέρα πένθους και αγωνίας και για τη νήσο του ΠΔιαμάντη.
Και θα περιγράψω το γιατί από μαρτυρίες ανθρώπων, και όχι μόνο, που έζησαν και διηγήθηκαν τα συμβάντα σε μας τους νεότερους.
Σίγουρα,αν ζούσε ο ΠΔιαμάντης, θα απαθανάτιζε τα γεγονότα αυτά σε κάποιο έργο του με εκείνη την ανεπανάληπτη γραφή του….
Στη νήσο μας έχουμε περί τα 65 εξωκλήσια.
Παλαιότερα τελούνταν όντως αγρυπνίες,
οι οποίες ξεκινούσαν με μικρό εσπερινό,
περί την 7ην απογευματινή.
Ακολουθούσε,περί την 8ην απογευματινή
ο μέγας εσπερινός με λιτή και αρτοκλασία.
Εν συνεχεία γίνονταν τρίωρη “διακοπή”
όπου προσφέρονταν στους πιστούς γλυκίσματα, καφές και φαγητό.
Και στις 1 μετά τα μεσάνυχτα,
άρχιζε ο Όρθρος και εν συνεχεία η Θ. Λειτουργία, η οποία τελείωνε κατά τις 4 τα ξημερώματα ….
Τώρα πλέον τελούνται “αγρυπνίες” οι οποίες αρχίζουν στις 7 και τελειώνουν πότε στις 10, πότε στις 11 και πότε στις 12 τα μεσάνυχτα ….
Μοναδικές εξαιρέσεις οι εορτές των Χγέννων, της Μ. Παρασκευής,
και των Εισοδίων.
Στα βόρεια του νησιού,
έχοντας αριστερά το νότιο Πήλιο,
δεξιά το Άγιο Όρος, και στη μέση στο βάθος, την νύμφη του Θερμαϊκού,την όμορφη Θεσσαλονίκη,υπάρχει το παλιό χωριό της νήσου,αυτό που ονομάζουμε “Κάστρο.”
Χρειάζεται κανείς να περπατήσει περίπου τρεις ώρες για να φτάσει απ την σημερινή πόλη του νησιού στην παλαιά πόλη του Κάστρου.
Εκεί κατέφυγαν οι παλαιοί κάτοικοι για να προστατευθούν απ τις λεηλασίες πειρατών και κουρσάρων.
Πλησίον του Κάστρου, υπάρχει η παλαιά Μονή του Τιμίου Προδρόμου που χτίστηκε τον ΙΣΤ´ αιώνα και ήταν μετόχι της Μονής Διονυσίου του αγίου Όρους,
η οποία τιμά την αποτομή του Προδρόμου.
28. 08. 1929. Πλήθος προσκυνητών καταφθάνουν αποβραδίς στο μικρό Μοναστήρι για να τιμήσουν τον μέγα Πρόδρομο.
Ανάμεσά τους και κάποιοι που έφεραν γραμμόφωνο, συσκευή που ήρθε στο νησί την 2η δεκαετία του 20ου αιώνα.
Τότε αποτελούσε σπάνιο και πολυτελές θέαμα για την εποχή.
Ο κόσμος μαζευόταν για να ακούσει αυτό το “θαύμα” του ήχου.
Έτσι λίγο το κρασί,λίγο τα τραγούδια,
δεν άργησε η κατάσταση να ξεφύγει.
Σε λίγο άρχισε και ο χορός .
Πέρασαν τα μεσάνυχτα και άρχισε ο Όρθρος.
Ο ιερέας που τελούσε την αγρυπνία βγαίνει στην είσοδο του ναού και λέγει με αυστηρό ύφος προς τον κόσμο :
“Βρε παιδιά σταματήστε.
Ημέρα νηστείας,ημέρα πένθους,
ο αί Γιάννης αποκεφαλίστηκε κατόπιν χορού και τραγουδιών και σεις στην μνήμη του κάνετε το ίδιο ??
Δεν ακούγετε η ψαλμωδία στην εκκλησία από τις φωνές και τα τραγούδια σας ….”
Αλλά μέσα στο σκοτάδι
και στο ανώνυμο πλήθος,
πάντα υπάρχουν προστατευμένοι κάποιοι,
άνευ ήθους,ένας εκ των οποίων, απαντά προκλητικά στον ιερέα :
” Παπά κάνε σύ τη δουλειά σου μέσα στην εκκλησία και άσε εμάς απ έξω να κάνουμε ό,τι θέλουμε …..”
” Μην αγγίζετε αυτούς που έχουν το χρίσμα μου και μη σκέπτεσθε πονηρά εναντίον των προφητών μου “
Δεν περνά ούτε μία ώρα απ αυτή την στιγμή και απότομα ο καιρός αλλάζει.
Μαύρα πυκνά σύννεφα καλύπτουν τον Αυγουστιάτικο έναστρο ουρανό.
Σε λίγο βροντές και αστραπές.
Η νύχτα έγινε μέρα.
Κεραυνοί πέφτουν ο ένας μετά τον άλλο στην αυλή της Μονής του Προδρόμου.
Τέσσερις προσκυνητές απανθρακώθηκαν και έχασαν την ζωή τους ακαριαία.
Τα σώματα τους,( όπως μου διηγήθηκε η θυγατέρα του ενός από τους τέσσερις νεκρούς,η μακαρίτισσα Συραινώ Λάζου / Θεοδώρου και η μητέρα του πρώην δημάρχου μας , μακαρίτισσα Συραινώ Πρεβεζάνου),
τα μετέφεραν στο νησί πάνω σε μουλάρια.
Στο νησί καταστροφές μεγάλες.
Πλημμύρισαν σπίτια,αγροί, καλλιέργειες,
πνίγηκαν ζώα και βυθίστηκαν βάρκες ……
Στο σημείο όπου έγινε το περιστατικό υπάρχει μνημείο με τα ονόματα των νεκρών,
καθώς και η αναφορά του τρόπου που προκλήθηκε ο θάνατος τους.
Ο αι Γιάννης ας μας συγχωρά και ας πρεσβεύει για όλους μας.
π. Αλέξ. Δ. Κανταράκιας
Αύγουστος του 2026.